.: TAŞ HASTALIĞI :.

İdrarda taş oluşmasını engelleyen bazı maddeler vardır. Bu maddelerin eksikliği, kalsiyum ve benzeri elementlerin idrarla aşırı atılması, doğumsal ya da sonradan oluşan idrar yolu darlıkları veya tıkanmaları, idrar yolundaki yabancı cisimler ve idrar yolu enfeksiyonları da taş oluşumunu kolaylaştıran diğer etmenlerdir.

Ayrıca, yaşanan bölgenin özellikleri (hava sıcaklığı ve terleme yoluyla fazla sıvı kaybetme), beslenme alışkanlıkları (az sıvı alınması dahil) ve ailesel kalıtım da taş oluşumunda belirleyici özellik taşır.

Ağrı ve idrar yolunda kanama en sık görülen şikayetlerdir. Ağrı bazen çok şiddetli bazen de dolgunluk ağrısı şeklindedir. Genelde böğürde hissedilir. Kasığa da vurabilir. İdrar rengi koyu kırmızı ve bazen pıhtılı olabileceği gibi sıklıkla çay rengindedir. Bu şikayetlerden başka bulantı ve kusma, ateş, idrar yaparken yanma ve sık idrara çıkma şikayetleri de görülebilir.

Eskiden uygulanan açık cerrahi yöntemler artık bu gün yerini kapalı yöntemlere bırakmıştır. Vücut dışından ses dalgaları ile taşların kırılması ( ESWL ) başvurulan bir yöntemdir. Ancak kullanılan hastaların tümünde başarılı değildir. Bazı taşlar çok sert olduklarından bu yöntemle tedavi edilemez. Bazıları da görüntülenemediği için kırılamaz. Kanamayı kolaylaştıran bir hastalığı olan kişilerde ve gebelikte uygulanması sakıncalıdır.

Açık ameliyatlar ile taş tedavisi artık çok ender olarak kullanılmaktadır. Günümüzde taş cerrahisi için genellikle endoskopik (kapalı) yöntemler uygulanmaktadır. Vücut dışından çok küçük tek bir delik açılıp, böbrek içine bir ince boru yardımı ile girilerek taşların temizlenmesi ( perkütan taş ameliyatı ) günümüz tedavi yöntemleri arasında çok önemli bir yer tutar. Ayrıca böbrekten çıkarak idrar yoluna (üreter) düşen taşlara, hiçbir ameliyat kesisi yapmadan, direkt idrar yolundan ulaşılıp “ üreteroskopi ” ile taşın tedavi edilmesi mümkündür. Önemli merkezlerde, her tür kapalı ameliyatlarda taşın parçalanarak tedavisi için lazer teknolojisi kullanılmaktadır. Holmium lazer ile en sert taşlar bile rahatlıkla kırılabilmektedir

Tedavi sonrası elde edilen taşın analizi yapılarak, taşın cinsine göre koruyucu tedavi uygulanması da önemli bir noktadır. Taşların sık tekrar etmesi nedeniyle, özellikle bol sıvı alınmasına gayret edilmelidir. Taş hastalarının üçte ikisinde, taşın 5 yıl içinde tekrarladığı düşünüldüğünde, düzenli olarak kontrol yapılmasının gereği anlaşılır.

Bakınız : Sık Sorulan Sorular